مهاجرت به یک کشور جدید فقط به معنی تغییر محل زندگی نیست. بسیاری از تفاوتهایی که یک مهاجر در ماههای اول تجربه میکند به فرهنگ، روابط اجتماعی، محیط کار و قوانین نانوشته زندگی روزمره مربوط میشوند.
فرهنگ کانادا را نمیتوان در چند ویژگی مانند «مردم مؤدب هستند» یا «جامعه چندفرهنگی است» خلاصه کرد. کانادا کشوری بسیار متنوع است و سبک زندگی در تورنتو میتواند با یک شهر کوچک در آتلانتیک کانادا یا یک جامعه فرانسویزبان در کبک تفاوت زیادی داشته باشد.
با این حال، آشنایی با برخی ارزشها و رفتارهای رایج میتواند به مهاجران کمک کند تا سریعتر با محیط جدید سازگار شوند. اگر هنوز در مرحله بررسی مقصد هستید، بهتر است در کنار فرهنگ، شرایط واقعی زندگی در کانادا را نیز از نظر هزینهها، بازار کار و سبک زندگی بررسی کنید.
فرهنگ کانادا چگونه است؟
یکی از مهمترین ویژگیهای جامعه کانادا تنوع فرهنگی آن است.
براساس آمار رسمی Statistics Canada درباره مهاجرت و تنوع فرهنگی، حدود 23 درصد جمعیت کانادا در سرشماری 2021 مهاجر بودهاند و بیش از 8.3 میلیون نفر از ساکنان این کشور خارج از کانادا متولد شده بودند.
چندفرهنگی بودن در کانادا فقط یک ویژگی جمعیتی نیست. کانادا در سال 1971 سیاست رسمی Multiculturalism را پذیرفت و در سال 1988 نیز Canadian Multiculturalism Act به قانون تبدیل شد. این قانون بر شناخت و حفظ میراث چندفرهنگی جامعه کانادا، برابری و مشارکت افراد با پیشینههای مختلف تأکید دارد.
در نتیجه، بهخصوص در شهرهای بزرگ مانند تورنتو، ونکوور و مونترال، مواجه شدن با زبانها، غذاها، مذاهب و سبکهای زندگی مختلف بخشی عادی از زندگی روزمره است.
البته چندفرهنگی بودن به معنی نبودن تبعیض یا اختلاف اجتماعی نیست. مانند هر جامعه دیگری، مهاجران ممکن است تجربههای متفاوتی داشته باشند. بهتر است تصویر واقعبینانهای از جامعه کانادا داشته باشیم و آن را نه ایدهآلسازی کنیم و نه براساس چند کلیشه بشناسیم.
مهمترین ویژگیهای فرهنگ مردم کانادا
هیچ مجموعهای از ویژگیها را نمیتوان به تمام مردم کانادا نسبت داد. شخصیت افراد، نسل، شهر، استان، پیشینه فرهنگی و محیط اجتماعی تأثیر زیادی بر رفتار آنها دارد.
با این حال، چند الگوی رفتاری در محیطهای کاری و اجتماعی کانادا نسبتاً رایج هستند.
احترام به فضای شخصی
حریم شخصی در بسیاری از موقعیتهای اجتماعی اهمیت دارد. برای مثال، در اولین ملاقات معمولاً پرسیدن سؤالهای بسیار شخصی درباره:
- درآمد
- وضعیت مالی
- سن
- روابط خصوصی
- مسائل خانوادگی
- عقاید سیاسی یا مذهبی
ممکن است مناسب تلقی نشود، مگر اینکه رابطه نزدیکتری شکل گرفته باشد.
همچنین فاصله فیزیکی هنگام صحبت کردن معمولاً بیشتر از چیزی است که در برخی فرهنگهای دیگر رایج است.
وقتشناسی
در محیطهای کاری و قرارهای رسمی، وقتشناسی اهمیت زیادی دارد. برای یک جلسه کاری ساعت 10، رسیدن ساعت 10:15 بدون اطلاع قبلی ممکن است بینظمی تلقی شود. اگر احتمال تأخیر دارید، اطلاع دادن از قبل رفتار مناسبتری است.
این موضوع در مواردی مانند:
- مصاحبه شغلی
- جلسه کاری
- وقتهای پزشکی
- جلسه دانشگاه
- ملاقات با مدرسه
اهمیت بیشتری دارد.
رعایت صف
رعایت نوبت در کانادا جدی گرفته میشود. در فروشگاه، ایستگاه اتوبوس، بانک یا مراکز خدماتی معمولاً افراد منتظر نوبت خود میمانند. جلو رفتن بدون توجه به ترتیب افراد میتواند رفتار نامناسبی تلقی شود.
عذرخواهی و تشکر
استفاده مکرر از عباراتی مانند Sorry، Thank you، Please و Excuse me بخش عادی بسیاری از تعاملات روزمره است. حتی در موقعیتهایی که فرد الزاماً مقصر نیست، ممکن است برای جلوگیری از تنش یا نشان دادن ادب از Sorry استفاده کند.
زبان چه نقشی در فرهنگ کانادا دارد؟
کانادا در سطح فدرال دو زبان رسمی دارد:
انگلیسی و فرانسوی.
انگلیسی زبان رایج در بیشتر استانها و قلمروهاست، در حالی که فرانسوی زبان اصلی کبک است و جوامع فرانسویزبان در نیوبرانزویک، انتاریو، مانیتوبا و سایر نقاط کشور نیز حضور دارند. دولت فدرال نیز درباره زبانهای رسمی و مهارت زبانی در کانادا اطلاعات مشخصی ارائه میکند.
این تفاوت زبانی فقط در مکالمه دیده نمیشود و میتواند بر:
- رسانه
- آموزش
- هنر
- سیاست
- محیط کار
- سبک ارتباطات
- هویت محلی
نیز اثر بگذارد.
به همین دلیل کسی که از تورنتو به مونترال نقل مکان میکند، ممکن است تفاوتهای فرهنگی قابلتوجهی را تجربه کند. برای اطلاعات دقیقتر درباره انگلیسی، فرانسوی و شرایط زبان در استانهای مختلف، مقاله زبان رسمی کانادا را بخوانید.
فرهنگ کانادا در استانها و شهرهای مختلف یکسان نیست
یکی از اشتباهات رایج این است که کانادا را یک جامعه فرهنگی کاملاً یکپارچه تصور کنیم. وسعت کشور و تفاوت تاریخی، زبانی و جمعیتی مناطق باعث شده است که تجربه زندگی در نقاط مختلف کانادا متفاوت باشد. اطلاعات مربوط به تقسیمبندی کشور، موقعیت استانها و تفاوت مناطق را میتوانید در راهنمای مناطق جغرافیایی کانادا جداگانه بررسی کنید.
انتاریو و تورنتو
Greater Toronto Area یکی از متنوعترین مناطق کانادا از نظر جمعیتی است. در بسیاری از محلهها میتوان فروشگاهها، رستورانها، مراکز مذهبی و اجتماعات متعلق به فرهنگهای مختلف را مشاهده کرد. برای یک مهاجر تازهوارد، این تنوع میتواند ورود به جامعه جدید را آسانتر کند، زیرا احتمال پیدا کردن Communityهایی با زبان یا پیشینه مشابه بیشتر است.
بریتیش کلمبیا
در شهرهایی مانند Vancouver و Richmond نیز مهاجرت نقش پررنگی در ترکیب جمعیتی دارد. سبک زندگی در سواحل غربی کانادا معمولاً با فعالیتهای Outdoor، طبیعت و زندگی شهری تلفیق شده است.
کبک
کبک هویت زبانی و فرهنگی متمایزی دارد. فرانسوی نقش بسیار مهمی در زندگی عمومی، محیط کار و هویت استان دارد. بنابراین فردی که قصد زندگی در کبک را دارد بهتر است شرایط زبانی و فرهنگی این استان را جداگانه بررسی کند.
برای نمونه، شرایط زندگی در شهر مونترال کانادا با بسیاری از شهرهای انگلیسیزبان کشور تفاوتهایی دارد.
استانهای آتلانتیک
در بسیاری از مناطق Atlantic Canada شهرها و اجتماعات کوچکتری وجود دارند. روابط اجتماعی در یک شهر کوچک ممکن است با تجربه زندگی در Toronto یا Vancouver متفاوت باشد و Community نقش بیشتری در زندگی روزمره داشته باشد.
اینها توصیفهای کلی هستند و نباید بهعنوان ویژگی قطعی تمام مردم هر استان در نظر گرفته شوند.
اگر در حال انتخاب مقصد هستید، مقایسه بهترین شهرهای کانادا برای مهاجرت ایرانیان میتواند از نظر بازار کار، هزینه زندگی و شرایط سکونت تصویر کاربردیتری ارائه کند.
فرهنگ کاری در کانادا
یکی از مهمترین بخشهای سازگاری مهاجران با محیط جدید، شناخت فرهنگ کاری کانادا است.
نحوه ارتباط در یک شرکت Technology در Toronto الزاماً با یک شرکت ساختمانی در Alberta یا اداره دولتی در Ottawa یکسان نیست، اما چند نکته در بسیاری از محیطهای حرفهای رایج است.
ارتباط مستقیم اما محترمانه
در بسیاری از محیطهای کاری انتظار میرود فرد بتواند نظر خود را واضح بیان کند. برای مثال، مخالفت با یک پیشنهاد یا تصمیم الزاماً رفتار نامناسبی نیست، به شرط اینکه با احترام و استدلال همراه باشد. کارمند لزوماً نباید با تمام تصمیمات مدیر موافق باشد، اما نحوه بیان مخالفت اهمیت زیادی دارد.
مسئولیتپذیری فردی
اگر مسئول انجام کاری هستید، معمولاً انتظار میرود:
- Deadline را بدانید
- مشکلات را زود اعلام کنید
- سؤال بپرسید
- وضعیت پروژه را گزارش دهید
- در صورت اشتباه مسئولیت آن را بپذیرید
پنهان کردن مشکل تا لحظه آخر معمولاً بدتر از این است که زودتر درباره آن صحبت کنید.
ارتباط با مدیر
ساختار سازمانی در بسیاری از شرکتهای کانادایی نسبتاً غیررسمی است. ممکن است کارمندان مدیر خود را با اسم کوچک صدا کنند، اما این موضوع نباید با نبودن سلسلهمراتب یا مسئولیت مدیریتی اشتباه گرفته شود. فرهنگ هر شرکت متفاوت است و بهتر است در روزهای اول به نحوه تعامل سایر اعضای تیم توجه کنید.
بازخورد
دادن و گرفتن Feedback بخشی عادی از بسیاری از محیطهای کاری است. Feedback همیشه به معنی نارضایتی از عملکرد شما نیست. مدیر ممکن است درباره نحوه ارائه گزارش، Communication یا مدیریت زمان پیشنهاد اصلاح بدهد. توانایی انتقادپذیری بدون واکنش تدافعی میتواند در سازگاری با محیط کار مهم باشد.
Networking
بخش مهمی از ارتباطات حرفهای در کانادا از طریق شبکهسازی شکل میگیرد. Networking الزاماً به معنی درخواست مستقیم کار نیست. میتواند شامل:
- شرکت در رویدادهای تخصصی
- صحبت با افراد فعال در صنعت
- ارتباط حرفهای در LinkedIn
- آشنایی با انجمنهای تخصصی
- Informational Interview
باشد.
اگر هدفتان ورود به بازار کار است، راهنمای کار در کانادا برای ایرانیان میتواند اطلاعات بیشتری درباره کاریابی، بازار کار و مسیرهای مرتبط ارائه کند.
آداب معاشرت در کانادا
بسیاری از قواعد اجتماعی نوشته نشدهاند و مهاجر تازهوارد آنها را بهمرور یاد میگیرد.
سلام و احوالپرسی
در موقعیتهای رسمی یا اولین ملاقات، دست دادن هنوز رایج است، اما همیشه ضروری نیست. در بسیاری از موقعیتهای روزمره یک سلام کوتاه و معرفی خود کاملاً کافی است. تماس فیزیکی زیاد در اولین ملاقات معمولاً رایج نیست، مگر اینکه افراد قبلاً رابطه نزدیک داشته باشند.
دعوت به خانه
اگر فردی شما را به خانه خود دعوت کرده باشد، رسیدن تقریباً در زمان مشخصشده مناسب است. بسته به نوع مهمانی، بردن هدیهای کوچک مانند:
- گل
- شیرینی
- دسر
میتواند رفتار محترمانهای باشد، اما قانون اجباری نیست.
در بسیاری از خانههای کانادا، بهخصوص در فصل باران و برف، درآوردن کفش در ورودی کاملاً عادی است.
حملونقل عمومی
چند رفتار ساده معمولاً مورد انتظار هستند:
- اجازه دهید افراد ابتدا از قطار یا اتوبوس خارج شوند.
- صدای موسیقی یا تلفن را پایین نگه دارید.
- مسیر در یا راهرو را مسدود نکنید.
- صندلیهای Priority را در صورت نیاز در اختیار افراد دارای اولویت قرار دهید.
انعام
در رستورانهای دارای Table Service، انعام دادن رایج است. اما انعام یک رفتار ثابت در تمام خدمات نیست و میزان یا ضرورت آن به نوع سرویس بستگی دارد. درگاههای پرداخت نیز ممکن است درصدهای پیشنهادی مختلفی نمایش دهند. نمایش یک عدد روی دستگاه پرداخت به معنی الزام قانونی به پرداخت همان درصد نیست.
احترام به تفاوتها بخش مهمی از زندگی اجتماعی است
یکی از موضوعاتی که مهاجران باید از ابتدا در نظر داشته باشند، حساسیت نسبت به تفاوتهای:
- فرهنگی
- قومی
- مذهبی
- جنسیتی
- زبانی
- سبک زندگی
- توانایی جسمی
است.
در محیط کار یا دانشگاه، شوخی یا اظهار نظری که در یک فرهنگ بیاهمیت تلقی میشود ممکن است در محیط دیگری نامناسب تلقی شود. شناخت این مرزها الزاماً به معنی تغییر هویت شخصی نیست. بیشتر به این معنی است که در یک جامعه متنوع، افراد انتظار دارند تفاوتهایشان مورد احترام قرار گیرد.
نقش فرهنگهای بومی در شناخت کانادا
صحبت درباره فرهنگ کانادا بدون اشاره به Indigenous Peoples ناقص است. طبق اطلاعات رسمی درباره مردمان و فرهنگهای بومی کانادا، سه گروه متمایز بومی در کانادا شناخته میشوند:
- First Nations
- Inuit
- Métis
هر کدام از این گروهها تاریخ، زبانها، فرهنگها و جوامع متفاوتی دارند و نباید آنها را یک فرهنگ واحد در نظر گرفت. تاریخ رابطه دولت کانادا با مردمان بومی نیز شامل دورههای جدی بیعدالتی، از جمله Residential Schools، بوده است. برای یک مهاجر تازهوارد، شناخت این بخش از تاریخ کانادا میتواند برای درک بهتر موضوعاتی مانند Truth and Reconciliation و بسیاری از بحثهای اجتماعی معاصر اهمیت داشته باشد.
مناسبتهای مهم در فرهنگ کانادا
تقویم اجتماعی کانادا ترکیبی از مناسبتهای ملی، مذهبی، فرهنگی و منطقهای است.
Canada Day
اول جولای Canada Day است و در بسیاری از شهرها با برنامههای عمومی، کنسرت و مراسم مختلف برگزار میشود.
Thanksgiving
Thanksgiving کانادا در دومین دوشنبه اکتبر برگزار میشود و تاریخ آن با Thanksgiving آمریکا متفاوت است.
برای بسیاری از خانوادهها این روز فرصتی برای دورهمی و صرف غذاست.
Christmas و Holiday Season
دسامبر در بسیاری از محیطهای کاری و اجتماعی تحت تأثیر Holiday Season قرار دارد.
اما در جامعه چندفرهنگی کانادا همه افراد Christmas را بهعنوان مناسبت مذهبی جشن نمیگیرند.
Remembrance Day
11 نوامبر روز یادبود افرادی است که در جنگها و مأموریتهای نظامی خدمت کردهاند.
نماد Poppy قرمز در روزهای منتهی به این مناسبت بسیار دیده میشود.
در کنار این مناسبتها، جشنهایی مانند Lunar New Year، Diwali، Nowruz، Eid و بسیاری از رویدادهای فرهنگی دیگر نیز در شهرهای مختلف کانادا برگزار میشوند.
فرهنگ غذایی کانادا
تعریف یک «غذای کانادایی» واحد دشوار است.
غذاهای شناختهشدهای مانند:
- Poutine
- Maple Syrup
- Butter Tarts
- Tourtière
- Nanaimo Bars
بخشی از فرهنگ غذایی کانادا هستند، اما تجربه واقعی غذا در شهرهای بزرگ بسیار متنوعتر است. در یک منطقه شهری مانند GTA میتوان در فاصله کوتاهی رستورانهای ایرانی، چینی، هندی، کرهای، ایتالیایی، لبنانی، ژاپنی و دهها فرهنگ غذایی دیگر را پیدا کرد. همین تنوع یکی از ملموسترین نمودهای جامعه چندفرهنگی کانادا است.
چه چیزهایی ممکن است برای مهاجران ایرانی متفاوت باشد؟
تجربه هر فرد متفاوت است، اما بعضی مهاجران ایرانی ممکن است در ماههای اول متوجه تفاوتهایی در روابط اجتماعی شوند.
شکل گرفتن دوستی ممکن است زمان ببرد
برخورد محترمانه یا دوستانه الزاماً به معنی شکل گرفتن سریع دوستی نزدیک نیست. ممکن است افراد در محیط کار رابطه خوبی داشته باشند، اما زندگی خصوصی خود را جدا نگه دارند. ساختن یک شبکه اجتماعی جدید معمولاً به زمان و مشارکت فعال نیاز دارد.
برنامهریزی قبلی رایجتر است
ملاقاتهای اجتماعی در بسیاری از موارد از قبل هماهنگ میشوند. اینکه بدون اطلاع قبلی به خانه دوست یا آشنایی بروید در بسیاری از روابط رایج نیست.
استقلال شخصی اهمیت دارد
در بسیاری از خانوادهها انتظار میرود جوانان در سنین بالاتر استقلال بیشتری در تصمیمگیری، تحصیل، کار و زندگی شخصی داشته باشند. البته ساختار خانوادهها در جامعه چندفرهنگی کانادا بسیار متنوع است.
سیستم قرار ملاقات محور
بخش قابل توجهی از خدمات از طریق وقت قبلی انجام میشوند. از پزشک و بانک گرفته تا بعضی خدمات دولتی و حرفهای، معمولاً بهتر است از قبل بررسی کنید که Appointment لازم است یا خیر.
شوک فرهنگی بعد از مهاجرت به کانادا
حتی فردی که سالها برای مهاجرت برنامهریزی کرده است ممکن است پس از ورود با شوک فرهنگی روبهرو شود.
این تجربه میتواند شامل مواردی مانند:
- احساس تنهایی
- دشواری ایجاد روابط جدید
- تفاوت در محیط کار
- مشکل زبانی
- دلتنگی برای خانواده
- اختلاف ساعت با ایران
- تفاوت سبک ارتباطی
- سازگاری با زمستان
- پیچیدگی انجام کارهای اداری
- احساس شروع دوباره از نقطه صفر
باشد.
وجود این احساسات لزوماً به معنی اشتباه بودن تصمیم مهاجرت نیست. ایجاد زندگی جدید معمولاً یک فرآیند تدریجی است. فعالیتهایی مانند شرکت در Community Events، ورزش، کلاسهای آموزشی، انجمنهای حرفهای و فعالیتهای داوطلبانه میتوانند به ایجاد ارتباط اجتماعی کمک کنند.
اگر میخواهید قبل از مهاجرت تصویر جامعتری از مسائل روزمره، مسکن، هزینهها و شرایط اجتماعی داشته باشید، راهنمای شرایط زندگی در کانادا مکمل این مقاله است.
قبل از مهاجرت محل زندگی را فقط براساس آبوهوا انتخاب نکنید
آبوهوا و جغرافیا اهمیت دارند، اما برای انتخاب استان و شهر باید عوامل دیگری را نیز در نظر گرفت:
| عامل | چرا مهم است؟ |
|---|---|
| زبان | روی کار و ارتباطات روزمره اثر دارد |
| بازار کار | فرصتهای شغلی در استانها متفاوت است |
| هزینه زندگی | Toronto و Vancouver با شهرهای کوچکتر شرایط یکسانی ندارند |
| Community | وجود شبکه اجتماعی میتواند سازگاری را آسانتر کند |
| سبک زندگی | شهر بزرگ، حومه یا شهر کوچک تجربه متفاوتی ایجاد میکنند |
| خدمات عمومی | دسترسی به حملونقل، آموزش و درمان متفاوت است |
| مسیر مهاجرتی | بعضی برنامهها به استان یا محل کار مشخص مرتبط هستند |
اگر انتخاب استان بخشی از برنامه مهاجرتی شما است، شرایط برنامههای استانی کانادا نیز باید جداگانه بررسی شود. انتخاب محل زندگی فقط یک تصمیم فرهنگی یا اقتصادی نیست و در برخی مسیرها میتواند با برنامه مهاجرتی فرد ارتباط مستقیم داشته باشد.
شناخت فرهنگ کانادا قبل از مهاجرت چه کمکی میکند؟
یادگیری قوانین مهاجرتی فقط بخشی از آماده شدن برای زندگی در کشور جدید است.
ممکن است فرد از نظر قانونی شرایط بسیار خوبی برای مهاجرت داشته باشد، اما پس از ورود با مسائلی مانند:
- پیدا کردن اولین شغل
- برقراری ارتباط حرفهای
- ایجاد شبکه اجتماعی
- نحوه صحبت با مدیر
- تعامل با مدرسه فرزندان
- استفاده از خدمات عمومی
روبرو شود.
شناخت اولیه فرهنگ کانادا باعث نمیشود تمام این چالشها از بین بروند، اما میتواند فاصله میان تصور قبل از مهاجرت و واقعیت بعد از ورود را کمتر کند.
در نهایت، فرهنگ کانادا را نمیتوان از روی چند قانون رفتاری یا کلیشه شناخت. تجربه هر فرد به شهر، استان، محیط کار، زبان، شبکه اجتماعی و شرایط شخصی او بستگی دارد.
اگر هنوز در مرحله تصمیمگیری هستید، بهتر است ابتدا روشها و مسیرهای مهاجرت به کانادا را براساس شرایط خود بررسی کنید و سپس درباره استان، شهر و سبک زندگی مناسب تصمیم بگیرید.





